Lactobacillus rhamnosus GG – billions of reasons to smile

Bardzo często pytacie mnie w komentarzach lub w wiadomościach prywatnych o godne polecenia probiotyki. Dziś chciałam opowiedzieć Wam o właściwościach jednego ze szczepów bakterii, mianowicie Lactobacillus rhamnosus GG i polecić jeden z zawierających go produktów dostępnych na polskim rynku. Szczepem Lactobacillus rhamnosus GG warto zainteresować się m.in. w czasie antybiotykoterapii, czy biegunki podróżnych, w przypadku Atopowego Zapalenia Skóry, w Zespole Jelita Drażliwego czy nawet w kontekście otyłości i profilaktyki nowotworów.

Mikrobiota

W ostatnich latach coraz większą rolę w etiopatogenezie wielu schorzeń zaczęto przypisywać mikrobiocie jelitowej. Terminem tym określa się bakterie, eukariota oraz wirusy zasiedlające organizm człowieka, głównie przewód pokarmowy. W skład mikrobioty wchodzi od 300−1000 gatunków. Codziennie pojawiają się nowe publikacje dotyczące mikrobioty, co wynika z szybkiego rozwoju mikrobiologicznych technik identyfikacji mikroorganizmów. Pozwalają one na lepsze poznanie mikrobioty, często określnej jako dodatkowy organ, pod względem metabolicznym porównywalny do wątroby.

Dysbioza

Terminem dysbioza (lub dysbakterioza) określa się zaburzenia w składzie drobnoustrojów. Przypisuje się im coraz większą rolę w etiopatogenezie wielu schorzeń, w tym nieswoistych zapaleń jelit, zespołu jelita drażliwego, chorób alergicznych, cukrzycy, otyłości, chorób ze spektrum autyzmu. Rzadko jednak zaburzenia mikrobioty stanowią jedyny czynnik etiologiczny.

Probiotyki

Nazwa probiotyki pochodzi od greckiego pro bios, czyli dla życia. Są to żywe drobnoustroje, które, podawane w odpowiednich ilościach, wywierają korzystny efekt zdrowotny u gospodarza. Do jelita grubego, które zasiedlają, muszą dostać się żywe, wykazywać zdolność do osiedlania się w nim i namnażania. Szczepy probiotyczne powinny pochodzić z naturalnej mikroflory jelitowej człowieka oraz posiadać ściśle określoną przynależność rodzajową i gatunkową, ustaloną metodami biologii molekularnej

Wymagania wobec probiotyków:

– ludzkie pochodzenie,

– korzystne oddziaływanie na zdrowie człowieka,

– zdolność do przeżycia, wzrostu i aktywności metabolicznej w przewodzie pokarmowym, zdolność adhezji do komórek nabłonka jelitowego człowieka i do kolonizacji jelita odporność na działanie kwasu solnego i żółci,

– konkurencyjność w stosunku do mikroflory zasiedlającej ekosystem jelitowy,

– aktywność antagonistyczna w stosunku do patogenów (np. Salmonella spp., Clostridium difficile, Helicobacter pylori),

– bezpieczeństwo stosowania powinny zostać potwierdzone w badaniach in vitro, badaniach na zwierzętach oraz w badaniach kontrolowanych z zastosowaniem placebo i randomizacji, przeprowadzonych metodą podwójnie ślepej próby,

– rywalizacja z bakteriami patogennymi o miejsca receptorowe na enterocytach (umożliwiające adhezję do nabłonka jelitowego) oraz o dostęp do substancji odżywczych (substratów do fermentacji),

– metabolity probiotyków obniżające pH treści jelitowej (głównie kwas mlekowy i krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe: masłowy, octowy i propionowy) oraz wytwarzane przez nie substancje działające bakteriostatycznie (m.in. nadtlenek wodoru i bakteriocyny) wpływają hamująco na rozwój szczepów patogennych,

– działanie immunomodulujące zarówno na odpowiedź komórkową, jak i humoralną w postaci m.in. nasilenia syntezy IgA w kępkach Peyera i zwiększenia liczby komórek wytwarzających IgA,

– osłabienia reakcji zapalnej jelit,

– zdolność probiotyków do uszczelniania jelitowej bariery ochronnej w wyniku zwiększenia wytwarzania śluzu, a także ich działanie cytoprotekcyjne (m.in. wskutek nasilenia syntezy poliamin),

– stymulację wydzielania laktazy (tym samym ułatwienie trawienia laktozy), zwiększenie wchłaniania wapnia, nasilenie syntezy witamin z grupy B i witaminy K, spowolnienie motoryki przewodu pokarmowego.

W badaniach in vitro wykazano działanie detoksykacyjne probiotyków (m.in. poprzez udział w inaktywacji nitrozoamin i biotransformacji leków), zdolność zmniejszania aktywności enzymów katalizujących przemianę prokarcynogenów w substancje rakotwórcze (azoreduktaza, β-glukuronidaza, nitroreduktaza), działanie hipotensyjne, a także zmniejszające stężenie cholesterolu we krwi. Wyniki tych badań są jednak niejednoznaczne i wymagają potwierdzenia w dalszych, odpowiednio zaplanowanych badaniach klinicznych.

Prozdrowotne bakterie stosowano już w starożytności. Jak podają źródła, już w 96 r. p.n.e. zalecano spożywanie fermentowanych napojów mlecznych w dolegliwościach trawiennych czy w trakcie rekonwalescencji. W kolejnych latach koncepcje związane ze stosowaniem żywych kultur bakterii zmieniały się. Aktualnie obserwuje się intensywny powrót do idei probiotykoterapii, zarówno w profilaktyce, jak i wspomaganiu leczenia.

W praktyce najczęściej stosowane są bakterie wytwarzające kwas mlekowy z rodzaju Lactobacillus i Bifidobacterium oraz drożdżaki Saccharomyces boulardii. Ważne jest rozróżnienie rodzaju (np. Lactobacillus), gatunku (np. Lactobacillus rhamnosus) oraz szczepu (np.  Lactobacillus rhamnosus GG). W działaniach marketingowych oraz nazwach handlowych producenci mogą stosować jednak dowolne nazwy dowolne, na przykład LGG.

Lactobacillus rhamnosus GG

Jednym z najlepiej przebadanych szczepów probiotycznych na świecie jest Lactobacillus rhamnosus GG. Szczep ten ma niemal 800 badań, w tym cechujące się najwyższą wiarygodnością badania kliniczne z randomizacją i kontrolą placebo. Po raz pierwszy ta gram-dodatnia bakteria została wyizolowana w 1983 roku z przewodu pokarmowego zdrowego człowieka. 17 kwietnia 1985 roku Sherwood Gorbach i Barry Goldin złożyli wniosek patentowy. To właśnie od pierwszych liter ich nazwisk pochodzi nazwa „GG”. Patent odnosi się do szczepu Lactobacillus acidophilus GG, któremu w Amerykańskiej Kolekcji Rodzajów Kultur nadano numer 53103. Później został on przekwalifikowany na szczep Lactobacillus rhamnosus.

W twierdzeniu patentowym znajduje się informacja, że szczep jest odporny na kwasy żółciowe i wykazuje duże powinowactwo do ludzkich komórek śluzówki jelita, dzięki czemu ma zdolność kolonizowania przewodu pokarmowego. Wytwarza również kwas mlekowy.

Układ odpornościowy

Zubożała mikroflora jelitowa osłabia cały układ immunologiczny, który przez dysfunkcje mechanizmów obronnych, nie potrafi radzić sobie z licznymi patogenami, wirusami oraz bakteriami. Badania kliniczne potwierdziły, że odpowiednia ilość szczepu Lactobacillus rhamnosus GG pomaga w naturalnej stymulacji układu odpornościowego, poprzez zwiększone wytwarzanie limfocytów, makrofagów oraz komórek NK (Natural Killers) niezbędnych do przeprowadzania prawidłowej odpowiedzi immunologicznej.

Wykazano także, że szczep Lactobacillus rhamnosus GG ma także zdolność do redukcji cytokin prozapalnych, które pojawiają się na skutek działania patogenów. W interwencjach zauważono mniejszy poziom interleukiny TNF-α, IL-8R i IL-1β. Co więcej, szczep działa nie tylko w układzie pokarmowym w jelitach, ale i we wątrobie, płucach i nawet krwi. Skutecznie zmniejsza inwazję patogennych bakterii, które dostają się do organizmu człowieka.

Helicobacter pylorii

Helicobacter pylori jest bakterią przystosowaną do bytowania w żołądku, która może powodować chorobę wrzodową, przewlekłe zapalenie żołądka oraz dwunastnicy. Obecność Helicobacter pylori w błonie śluzowej wywołuje miejscowe procesy zapalne z pobudzeniem układu odpornościowego i produkcją cytokin zapalnych m.in. IFN-γ, IL-2, IL-8, TNF-α. W badaniach dotyczących wpływu bakterii probiotycznych na tolerancję terapii eradykacyjnej u pacjentów z przewlekłym zapaleniem błony śluzowej żołądka ze współistniejącym zakażeniem Helicobacter pylori wykazano, że zastosowanie szczepu Lactobacillus rhamnosus GG  zmniejszyło częstość występowania nudności, wymiotów i bólów brzucha.

Biegunki

Najlepiej udokumentowaną właściwością Lactobacillus rhamnosus GG jest skuteczność w zapobieganiu i skracaniu czasu trwania biegunek. Biegunka jest najczęściej wynikiem zakażenia i kolonizacji przewodu pokarmowego przez patogenne drobnoustroje pochodzenia zewnętrznego, choć niekiedy zdarza się, iż główną przyczyną biegunki stają się bakterie naturalnie zasiedlające przewód pokarmowy.

Jak wykazały badania, profilaktyczna podaż szczepu Lactobacillus rhamnosus GG redukuje ryzyko wystąpienia biegunki infekcyjnej u dzieci (zwłaszcza rotawirusowej), a w razie wystąpienia biegunki skraca średni czas jej trwania o około 1 dzień oraz minimalizuje ilość wypróżnień. Postępowanie terapeutyczne zakłada przyjmowanie Lactobacillus rhamnosus GG 2 razy dziennie w stężeniu 2×1010-11 przez 5 dni.

Odmianą biegunki infekcyjnej jest również biegunka podróżnych, spowodowana zazwyczaj narażeniem na kontakt z drobnoustrojami (najczęściej enterotoksycznym szczepem Escherichia coli) występującymi w krajach o niższym stopniu higieny, które kolonizując przewód pokarmowy, przyczyniają się do wystąpienia biegunki. Jak dowiodły przeprowadzone metaanalizy, zastosowanie szczepu Lactobacillus rhamnosus GG zmniejszało ryzyko wystąpienia biegunki u 8% podróżujących pacjentów.

Zastosowanie Lactobacillus rhamnosus GG najszerzej udokumentowano jednak w profilaktyce i leczeniu biegunki poantybiotykowej. Każdy antybiotyk może być przyczyną biegunki, największe ryzyko stwarzają jednak te o szerokim zakresie działania przeciwbakteryjnego (np. aminopenicyliny, aminopenicylina z kwasem klawulanowym, klindamycyna oraz niektóre cefalosporyny). Ten rodzaj biegunki dotyczy nawet 40% pacjentów przyjmujących antybiotyki i manifestuje się zarówno poprzez krótkie epizody biegunkowe, jak i wyniszczające odwodnienia wynikające z zakażenia toksynotwórczego Clostridium difficile. Powodem powstawania biegunek poantybiotykowych jest dysbioza mikroflory jelit na skutek stosowanych leków, które nie działają wybiórczo jedynie na konkretną bakterię chorobotwórczą, a wolne miejsca na receptorach nabłonka jelit zajmują wtedy bakterie potencjalnie patogenne, co umożliwia ich swobodny rozrost i powstanie niekorzystnych objawów. Jedna z przeprowadzonych metaanaliz, wykazała, iż zastosowanie probiotyków w istotny statystycznie sposób zmniejsza ryzyko wystąpienia biegunki poantybiotykowej u dzieci i dorosłych nawet o 56%.

IBS

Pozytywny efekt suplementacji szczepem Lactobacillus rhamnosus GG zaobserwowano również u pacjentów z czynnościowymi zaburzeniami przewodu pokarmowego, w tym w Zespole Jelita Drażliwego – IBS, w szczególności wśród dzieci. W etiopatogenezie zespołu jelita drażliwego istotną rolę prawdopodobnie odgrywają zaburzenia jakościowe i ilościowe mikrobioty przewodu pokarmowego. Wskazują na to również dane dotyczące poinfekcyjnej postaci IBS, będącej skutkiem zakażenia jelitowego. W randomizowanych badaniach z placebo, w których porównywano nasilenie bólu brzucha u 141 dzieci, przyjmowanie szczepu Lactobacillus rhamnosus GG spowodowało statystycznie istotne zmniejszenie częstości i natężenia odczuwanych dolegliwości. Przeprowadzona metaanaliza potwierdziła również, iż stosowanie powyższego szczepu u dzieci cierpiących na czynnościowe bóle brzucha rokuje większe szanse na zniwelowanie dolegliwości lub zmniejszenie ich odczuwania niż w przypadku osób przyjmujących placebo.

W przypadku pacjentów z IBS należy jednak pamiętać o tym, iż problemy z przewodem pokarmowym mogą być powiązane z jednoczesnym występowaniem SIBO (przerostem bakteryjnym jelita cienkiego). Istnieją doniesienia, iż w takich przypadkach podawanie preparatów z bakteriami kwasu mlekowego może spowodować zaostrzenie objawów. Dlatego wskazana jest szczegółowa diagnostyka osób z podejrzeniem IBS oraz SIBO i obserwacja reakcji pacjenta na podawane preparaty.

Atopowe Zapalenie Skóry

Atopowe zapalenie skóry to jeden z najczęstszych problemów dermatologicznych i alergicznych wieku dziecięcego. Choroba ta charakteryzuje się występowaniem zmian skórnych (najczęściej o charakterze wyprysku i świądu) o typowej lokalizacji. Szacuje się, iż w Polsce problem ten dotyczyć może nawet co piątego dziecka, nierzadko występując również u pacjentów w wieku dorosłym. Badania naukowe wskazują na celowość zastosowania szczepu Lactobacillus rhamnosus GG w leczeniu i profilaktyce choroby. W dwóch randomizowanych badaniach klinicznych z podwójnie ślepą próbą wykazano, że podawanie niemowlętom z atopowym zapaleniem skóry szczepów Lactobacillus rhamnosus GG oraz Bifidobacterium lactis Bb-12 zmniejsza nasilenie i rozległość objawów atopii. W innej z kolei analizie kobietom ciężarnym z obciążonym rodzinnie wywiadem atopowym na 2–4 tygodnie przed terminem porodu oraz ich potomstwu do szóstego miesiąca życia podawano Lactobacillus rhamnosus GG, uzyskując istotnie niższe występowanie wyprysku atopowego w drugim, czwartym i siódmym roku życia dziecka, w porównaniu z grupą otrzymującą placebo.

Infekcje układu oddechowego

Stosowanie Lactobacillus rhamnosus GG okazuje się celowe również u pacjentów z nawracającymi infekcjami układu oddechowego. Przeprowadzono ocenę skuteczności działania szczepu w redukcji częstości nawracających infekcji na 280 dzieciach uczęszczających do żłobka i przedszkola. Wykazano, że ryzyko zachorowania na infekcje górnych dróg oddechowych u dzieci otrzymujących probiotyk było niższe aż o 34% w porównaniu do grupy maluchów, u których nie wprowadzono suplementacji probiotycznej. Ponadto udokumentowano zmniejszenie liczby występowania infekcji górnych dróg oddechowych trwających dłużej niż trzy dni aż o 43%.

Inne właściwości

Ze względu na wielokierunkowość działania probiotyków, a także doniesienia dotyczące szerokiego zakresu działania przeciwbakteryjnego omawianego szczepu, przeprowadzono badanie oceniające wpływ długotrwałego stosowania Lactobacillus rhamnosus GG jako dodatku do mleka na ryzyko rozwoju próchnicy u dzieci. W badaniu brało udział blisko 600 uczestników w wieku 1–6 lat. Dzieci przez pięć dni w tygodniu otrzymywali preparaty zawierające Latobacillus rhamnosus GG lub placebo przez siedem miesięcy. Wykazano istotnie mniejszą częstość występowania próchnicy oraz niższą liczbę bakterii Streptococcus w jamie ustnej dzieci otrzymujących LGG, w porównaniu z placebo.

Korzystne efekty odnotowano również w zakresie wpływu Lactobacillus rhamnosus GG na rozwój niemowląt. W jednym z badań analizowano, jak mieszanki dla niemowląt z dodatkiem probiotyku wpływają na rozwój dzieci w ciągu pierwszego półrocza życia. Wykazano lepszy wzrost i rozwój dzieci karmionych mieszankami z dodatkiem probiotyku oraz większą częstość wypróżnień w tej grupie pacjentów.

Ciekawą i mniej dotychczas poznaną właściwością szczepu Lactobacillus rhamnosus GG jest potencjalna zdolność do wspomagania redukcji masy ciała. Efekt ten oparty jest najprawdopodobniej na zmniejszaniu akumulacji tłuszczu w organizmie i poprawie wrażliwości tkanek na insulinę.

Niektóre badania wskazują także na działania przeciwnowotworowe szczepu.

Livecare 10 Lactobacillus Rhamnosus GG

Do godnych polecenia preparatów probiotycznych zawierających szczep bakteryjny Lactobacillus Rhamnosus GG należy Livecare produkowany przez Ferring Pharmaceuticals.


Preparat możecie kupić m.in. w sklepie ze zdrową żywnością, suplementami i probiotykami Fitness-Food.pl.

Link do preparatu: https://www.fitness-food.pl/probiotyki-jednoszczepowe/1658-livacare-lactobacillus-rhamnosus-gg-ferring.html

Produkt ten nie zawiera glutenu oraz pochodnych mleka. Ma postać proszku o waniliowym smaku.

Skład: 

  • substancje słodzące (sorbitol i ksylitol),
  • substancja wypełniająca (maltodeksytryna),
  • Lactobacillus Rhamnosus GG (6 miliardów CFU/1 saszetkę przy zwalnianiu serii),
  • naturalny aromat (o smaku wanilii).

Stosowanie:

Zaleca się stosowanie od 1 do 2 saszetek dziennie. Zawartość saszetki należy wsypać do 200 ml płynu. Nie należy łączyć z ciepłą wodą.

Opakowanie zawiera 10 saszetek.

Przypominam, że na hasło JOAHAS macie 6% zniżkę na całe zakupy w sklepie Fitness-Food.pl.

Bibliografia

Kotowska M., Albrecht P., Lactobacillus rhamnosus GG w świetle badań klinicznych, Forum Zakażeń 2014, 5(2), 111−119.
Nowak A., Śliżewska K., Libudzisz Z., Socha J., Probiotyki – efekty zdrowotne, Żywność. Nauka. Technologia. Jakość 2010, 4(71), 20-36.
Nowak A., Śliżewska K., Libudzisz Z., Socha J., Probiotyki – historia i mechanizmy działania, Żywność. Nauka. Technologia. Jakość 2010, 4(71), 5-19.
Szajewska H., Probiotyki w gastroenterologii — aktualny stan wiedzy (2015), Gastroenterologia Kliniczna 2015, 7(1), 20–26.
Szajewska H. Praktyczne zastosowanie probiotyków, Gastroenterologia Kliniczna 2014, 6, 16−23.
Szachta P., Jankowska D., LGG. Czy jest to najlepiej przebadany szczep probotyczny?, Food Forum 2018, 1(23), 60-68.


Wpis sponsorowany

 

Reklamy

2 thoughts on “Lactobacillus rhamnosus GG – billions of reasons to smile

  1. Fascynuje mnie, na jakiej zasadzie pomaga ten szczep (czy inne) w atopowym zapaleniu skóry, czyli w chorobie polegającej na nieszczelności skóry. Jeśli nawet wycisza układ odpornościowy, to i tak nie działa na przyczynę. Brałam ten probiotyk kilkakrotnie i zawsze z zerowym efektem, czy to atopowe zapalenie skóry czy h. pylori. Ostatecznie z AZS poradziłam sobie dzięki obniżeniu pH skóry i okluzji, a z h. pylori antybiotykoterapią (z dodatkiem tego probiotyku i innych na czas terapii i po – może chociaż tu zadziałał, bo nie miałam problemów podczas przyjmowania antybiotyków).

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Connecting to %s